Rekultywacja wyrobiska kopalni piasku – zbiornik wodny Kuźnica Warężyńska

Zaprojektowany przez HYDROPROJEKT Sp. z o.o. zbiornik wodny Kuźnica Warężyńska powstał w wyrobisku kopalni piasku, jako forma rekultywacji terenu zdegradowanego wskutek odkrywkowej eksploatacji.

Zlokalizowany jest w woj. śląskim, na terenie Dąbrowy Górniczej i gminy Siewierz. Południową stroną zbiornika przebiega jeden z wielu w tym regionie szlaków turystycznych. W promieniu 20 km leży Pustynia Błędowska, Park Krajobrazowy Orlich Gniazd oraz Szlak Warowni Jurajskich. W bezpośrednim sąsiedztwie zbiornika znajdują się kompleksy leśne oraz zbiorniki Pogoria I i II.

Zbiornik zasilają wody rzek Czarnej Przemszy i Trzebyczki, wprowadzone do zbiornika po efektownych kamiennych kaskadach, zapewniających dodatkowe napowietrzanie wody. Jakość wód zasilających zbiornik jest bardzo wysoka. Teren w bezpośrednim otoczeniu zbiornika został uporządkowany i obsadzony zielenią. Wokół zbiornika wybudowano drogi, stwarzając dogodne warunki do rozwoju turystyki i rekreacji.

Wraz ze zrealizowanymi uprzednio zbiornikami Przeczyce i Pogoria III, zbiornik Kuźnica Warężyńska tworzy zespół zbiorników retencyjnych w zlewni Czarnej Przemszy. Jego eksploatacja zapewnia:

• ochronę przeciwpowodziową doliny Czarnej Przemszy poniżej zbiornika, w szczególności obszarów Będzina, Mysłowic, Sosnowca i Jaworzna,
• zaopatrzenie w wodę użytkowników, głównie w rejonie Łagiszy, oraz możliwość pokrycia przyszłego wzrostu zapotrzebowania o ok. 50% w stosunku do stanu obecnego,
• możliwość prowadzenia gospodarki rybackiej w zbiornikach, obejmującej również szlachetne gatunki ryb,
• wykorzystanie obrzeży i akwenów zbiorników dla celów rekreacyjnych i sportów wodnych.

Zakres inwestycji obejmował następujące elementy:

• kanał doprowadzający wodę do zbiornika z Czarnej Przemszy,
• przepust z zamknięciami na Czarnej Przemszy,
• zapora czołowa długości 250 m i max wysokości 6,8 m,
• trzyprzęsłowy jaz czołowy o świetle 3 x 3,0 m, z zamknięciami klapowymi,
• czasza zbiornika i obwałowania boczne o długości 950 m,
• odprowadzenie wody ze zbiornika kanałem zrzutowym do Czarnej Przemszy,
• grawitacyjny przerzut wody ze zbiornika Kuźnica Warężyńska do zbiornika Pogoria III,
• przełożenie potoku Trzebyczka z podłączeniem do zbiornika,
• budynki zaplecza Inwestora,
• podniesienie terenu w dolnym stanowisku i przebudowa drogi Marianki - Park Zielona,
• zbiornika wyrównawczy i pompownia z komorą zasuw,
• droga serwisowa wokół zbiornika,
• mosty,
• zagospodarowanie terenu wokół zbiornika.

Pojemność całkowita zbiornika wynosi 51,16 mln m3, w tym rezerwa powodziowa 8,07 mln m3. Powierzchnia zbiornika przy max poziomie piętrzenia pokrywa 560 ha, a max głębokość sięga 20 m.

Poza programem inwestycji, stanowiącym odpowiednik studium wykonalności, HYDROPROJEKT opracował raport o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, projekty budowlano-wykonawcze wszystkich obiektów, operat wodnoprawny na wykonanie urządzeń wodnych służących do piętrzenia, retencjonowania i zrzutu wody, instrukcję eksploatacji i utrzymania zbiornika, zintegrowaną instrukcję gospodarowania wodą dla zbiorników Przeczyce, Kuźnica Warężyńska i Pogoria III. HYDROPROJEKT przygotował także dokumentację przetargową, wykonaną zgodnie ze standardami Banku Światowego i Warunkami Kontraktu FIDIC 1999 i spełniającą wymagania proceduralne Europejskiego Banku Inwestycyjnego oraz koncepcję programowo-przestrzenną tzw. „nurkowiska” i sztucznej jaskini ćwiczebnej dla potrzeb płetwonurków i służb ratowniczych.

PODSTAWOWE INFORMACJE O INWESTYCJI:

Zakończenie budowy: stopniowe napełnianie zbiornika trwało do 2006 r.
Wartość inwestycji: zgodnie z kosztorysem inwestorskim - 69 mln PLN.

Galeria zdjęć: